Γάμοι στα ομόφυλα, διαζύγια στα κόμματα

Σπάνια ένας πρωθυπουργός δεν θέτει ζήτημα κομματικής πειθαρχίας στους βουλευτές για την ψήφιση ενός νομοσχεδίου και μάλιστα υποδεικνύει ως μια αξιοπρεπή επιλογή την αποχή από την ψηφοφορία. Και όταν η ελαστικότητα επεκτείνεται και στα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου τότε μπορούμε να αντιληφθούμε την πρωτοτυπία του εγχειρήματος. Προφανώς ο Κυριάκος Μητσοτάκης από τη μία είναι πεπεισμένος ότι πρέπει να προχωρήσει η ρύθμιση του θέματος για κοινωνικούς λόγους και από την άλλη κατανοεί ότι ένα μεγάλο μέρος της εκλογικής βάσης του κόμματος διαφωνεί σφόδρα. Μόνο που δεν είναι διατεθειμένος να αφήσει όσους διαφωνούν να περάσουν στα κόμματα που κινούνται στα δεξιά της Νέας Δημοκρατίας. Και το καλύτερο ανάχωμα είναι οι 40-50 βουλευτές που, απ’ ό,τι φαίνεται, δεν θα το ψηφίσουν.

Είναι από τις λίγες φορές που οι βουλευτές, πριν ψηφίσουν, διαβουλεύονται όχι μόνο με την κομματική ηγεσία, αλλά και με τους ψηφοφόρους. Αυτό είναι το σωστό και το υγιές σε μια Δημοκρατία. Σημασία έχει τι θέλει και τι πιστεύει ο πολίτης και όχι τι επιτάσσει η κομματική ντιρεκτίβα. Προφανώς και στο συγκεκριμένο θέμα υπάρχουν αποκλίνουσες απόψεις στην κοινωνία, όλες πρέπει να εκφραστούν, και στο τέλος εκείνος που έχει την ευθύνη και το προνόμιο της διακυβέρνησης μιας χώρας παίρνει τις αποφάσεις του. Σε καμία από τις… κανονικές Δημοκρατίες της Δύσης η ψήφος ενός βουλευτή δεν είναι δεδομένη.

Στις ΗΠΑ, στη Βρετανία, πολλές φορές και στη Γαλλία ή στη Γερμανία οι υπουργοί δίνουν μάχη για να πείσουν τους βουλευτές να ψηφίσουν ένα σχέδιο νόμου. Και πολλές φορές αναγκάζονται να το αλλάξουν ή να το αποσύρουν. Κάτι αντίστοιχο θα έπρεπε να γίνεται και στην Ελλάδα – πόσο μάλλον αν επιτέλους είχαμε σαφή διαχωρισμό ανάμεσα στη νομοθετική και την εκτελεστική εξουσία. Δηλαδή κανένας υπουργός να μην είναι ταυτόχρονα και βουλευτής. Οποιος εκλέγεται και θέλει χαρτοφυλάκιο να παραδίδει την έδρα του στη Βουλή στον πρώτο επιλαχόντα.

Το πρόβλημα της κομματικής πειθαρχίας δεν αφορά μόνο την κυβέρνηση Μητσοτάκη, αλλά και τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Εκεί οι αντιδράσεις μπορεί να είναι λιγότερες σε αριθμό, αλλά πιο βαθιές και πιο επικίνδυνες. Καταρχήν και ανάμεσα στους ψηφοφόρους των κομμάτων της αντιπολίτευσης υπάρχουν πολλοί που διαφωνούν με τη ρύθμιση για τον γάμο των ομοφύλων και κυρίως για την τεκνοθεσία. Τα κομματικά επιτελεία στον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ έχουν ένα μεγάλο δίλημμα. Να χτυπήσουν την κυβέρνηση ή να στοιχηθούν πίσω από τον «νεωτερισμό» ενός συντηρητικού κόμματος, όπως χαρακτήρισε την πρωτοβουλία του ο πρωθυπουργός; Ο μόνος τρόπος να το αντιμετωπίσουν είναι η ψήφος κατά συνείδηση.